Najpierw policz wodę i różnicę temperatur
Podgrzanie wody wymaga tym więcej energii, im więcej jej zużyjemy i im wyższą temperaturę chcemy uzyskać. Przybliżony rachunek jest prosty: liczba litrów pomnożona przez różnicę temperatur w stopniach Celsjusza i przez 0,00116 daje energię w kilowatogodzinach potrzebną do ogrzania samej wody. Jeśli ogrzewamy 10 litrów wody o 35°C, wynik wynosi około 0,41 kWh. Przy 30 litrach i tej samej różnicy temperatur będzie to około 1,22 kWh.
To nie jest jeszcze odczyt z licznika energii ani pełny bilans zmywania. Woda może stygnąć w trakcie mycia, a jej przygotowanie i dostarczenie wiąże się ze stratami. Z kolei woda używana do płukania nie zawsze ma taką samą temperaturę jak ta do mycia. Wzór pomaga przede wszystkim zrozumieć, dlaczego niewielka zmiana ilości gorącej wody może mieć większe znaczenie niż wybór między dwoma sposobami zmywania.
Przy myciu ręcznym liczy się sposób korzystania z kranu
Ręczne zmywanie nie ma jednego stałego zużycia wody. Mycie w napełnionej komorze zlewu i krótkie płukanie to inna sytuacja niż pozostawienie odkręconego kranu podczas szorowania kolejnych naczyń. Jeśli strumień jest ciepły, każda dodatkowa minuta przepływu oznacza kolejną porcję wody, którą trzeba było ogrzać. Znaczenie mają również liczba naczyń, stopień zabrudzenia i to, czy część z nich wymaga namaczania.
Na wynik wpływa też instalacja ciepłej wody. Gdy przed pojawieniem się ciepłej wody trzeba spuścić wodę z długiego odcinka rury, energia zużyta na jej przygotowanie może nie przełożyć się na użyteczne mycie. Nie oznacza to, że zawsze da się uniknąć tych strat. Warto jednak oddzielić wodę faktycznie wykorzystaną do zmywania od wody pobranej podczas oczekiwania na odpowiednią temperaturę.
Zmywarka zużywa energię nie tylko na wodę
W typowej zmywarce pobierającej zimną wodę urządzenie samo ogrzewa ją na potrzeby programu. Ponieważ woda krąży i jest wykorzystywana wielokrotnie na poszczególnych etapach, jej łączna ilość nie wynika z czasu trwania cyklu. Długi program nie musi więc oznaczać długiego, ciągłego grzania. Temperatury mycia i płukania, liczba etapów oraz sposób suszenia wpływają jednak na całkowite zużycie prądu.
Porównując urządzenia lub programy, sprawdzaj, czego dokładnie dotyczy podana wartość zużycia: jednego cyklu, określonego programu czy innej liczby cykli. Jest to zwykle energia elektryczna zużyta przez całe urządzenie, a nie tylko przez grzałkę. Wyniku nie należy więc zestawiać bezpośrednio z obliczoną energią potrzebną do podgrzania wody w zlewie. Znaczenie ma również załadunek: uruchamianie wielu niepełnych cykli zmienia wynik przypadający na tę samą liczbę naczyń.
Skąd pochodzi ciepła woda?
Przy ręcznym zmywaniu woda może być przygotowywana przez różne urządzenia, na przykład podgrzewacz elektryczny albo źródło ciepła obsługujące cały dom. Zapotrzebowanie na ciepło dla określonej ilości wody pozostaje podobne, lecz energia pobrana przez urządzenie i straty po drodze mogą się różnić. Dlatego samo porównanie kilowatogodzin prądu zużytych przez zmywarkę z prądem zużytym przy kranie nie zawsze obejmuje te same elementy.
Niektóre zmywarki mogą dopuszczać podłączenie do ciepłej wody, ale nie należy tego zakładać. Możliwość podłączenia i dopuszczalną temperaturę trzeba sprawdzić w dokumentacji konkretnego modelu. Gdy urządzenie pobiera wodę już ogrzaną, niższy pobór prądu przez zmywarkę nie oznacza, że przygotowanie tej wody nie wymagało energii. W bilansie trzeba uwzględnić także jej źródło.
Jak porównać obie metody we własnym domu?
Zacznij od porównywalnej porcji naczyń, na przykład typowego wsadu z jednego dnia. Przy zmywarce zanotuj wybrany program, stopień zapełnienia oraz deklarowane zużycie wody i energii dla tego programu, jeśli producent je podaje. Przy myciu ręcznym oszacuj całkowitą ilość pobranej wody, a następnie ustal, jaka jej część była ogrzewana. Pomocne może być odczytanie wodomierza przed zmywaniem i po nim, o ile w tym czasie nikt inny nie korzysta z wody.
Taki zapis nie musi rozstrzygać, która metoda jest „zawsze lepsza”. Pokaże raczej, co najbardziej wpływa na wynik w konkretnych warunkach: długość płukania pod bieżącą wodą, temperaturę, liczbę cykli czy straty w dostarczaniu ciepłej wody. Jeśli potrzebujesz dokładniejszego porównania kosztów lub działania instalacji, przygotuj te obserwacje oraz informacje o źródle ciepłej wody jako punkt wyjścia do rozmowy ze specjalistą.
